Dowiedz się, w jaki sposób zastosowanie paronieprzepuszczalnych lakierów prowadzi do gnicia drewnianych słupów i na co uważać podczas odbioru technicznego.
Potrzebujesz odbioru technicznego?
Zarezerwuj odbiórDrewno, zarówno lite, jak i klejone warstwowo, jest coraz chętniej stosowane w nowoczesnym budownictwie jako materiał konstrukcyjny i dekoracyjny. Wykonuje się z niego reprezentacyjne słupy w strefach wejściowych, belki nośne tarasów oraz widoczne elementy więźby dachowej. Podczas odbioru technicznego nabywcy zazwyczaj zachwycają się estetyką tych detali, zapominając o kluczowym aspekcie, jakim jest fizyka budowli. Podstawowym problemem, który z czasem prowadzi do katastrofalnych uszkodzeń, jest niewłaściwe zabezpieczenie powierzchni. Zastosowanie nieodpowiednich, zamykających pory drewna lakierów prowadzi do zatrzymania w nim wilgoci, co w krótkim czasie skutkuje gniciem masywnych elementów nośnych i odpadaniem płatów powłoki malarskiej.
Drewno wystawione na zewnętrzne warunki atmosferyczne jest stale narażone na wahania wilgotności i bezpośrednie opady deszczu. Naturalną właściwością tego surowca jest cykliczne wchłanianie i oddawanie wilgoci do otoczenia.
Elementy drewniane przeznaczone do wykorzystania na zewnątrz muszą być powlekane wyłącznie takimi powłokami, które nie ograniczają możliwości przenikania pary wodnej z drewna na zewnątrz. Zgodnie ze starą sztuką budowlaną, w historycznych konstrukcjach drewnianych materiał ten był co najwyżej głęboko nasycany naturalnymi olejami, całkowicie bez stosowania jakichkolwiek zamykających powłok zewnętrznych, co pozwalało drewnu bezpiecznie przetrwać dekady.
Drewno wystawione na stały kontakt z wodą opadową nie ulegnie destrukcji, jeżeli wnikająca w nie wilgoć będzie mogła zawsze swobodnie wyschnąć.
Przyczyny destrukcji zewnętrznych elementów drewnianych w budynkachNa współczesnych budowach architekci i wykonawcy często ulegają złudzeniu, że zastosowanie twardego lakieru renomowanej marki uchroni drewno przed degradacją. Nawet najdroższy lakier, jeśli nie jest paroprzepuszczalny, staje się dla belek nośnych zabójczą pułapką. Jeżeli na zewnętrznych słupach i dźwigarach z drewna klejonego zastosuje się całkowicie szczelną powłokę, dojdzie do drastycznych szkód. Woda zawsze znajdzie drogę do wnętrza przekroju drewna, penetrując materiał przez pojedyncze, mikroskopijne nieszczelności w lakierze, spękania wzdłuż usłojenia, czy też przez niezabezpieczoną dolną krawędź słupa. Gdy woda wniknie pod szczelny lakier, nie ma już możliwości dyfuzji pary wodnej na zewnątrz. W efekcie nagromadzona wilgoć drastycznie przyspiesza procesy gnilne drewna konstrukcyjnego oraz powoduje rozległą destrukcję samej powłoki lakierniczej. Wykonywanie takich paronieprzepuszczalnych powłok w strefach zewnętrznych jest działaniem rażąco niezgodnym ze stanem obecnej wiedzy technicznej.
4 kluczowe kroki przy odbiorze konstrukcji drewnianychNajwiększym ułatwieniem dla penetrującej drewno wody są niedopracowane detale konstrukcyjne oraz niedbalstwo malarzy. Woda z łatwością wnika w zastrzały, słupy i belki wzdłuż ich usłojenia, w miejscach poprzecznych przecięć włókien drewna. Zastosowanie w takich punktach standardowych, kryjących farb skutkuje tym, że już pierwszej zimy po wykonaniu robót dochodzi do całkowitej destrukcji powłoki. Tego typu kryjące i zamykające powłoki malarskie wymagają od użytkownika niezwykle uciążliwej, stałej kontroli oraz ciągłego uzupełniania braków, co w skali wieloletniej eksploatacji domu jest bardzo problematyczne. Tylko powłoki w pełni paroprzepuszczalne zabezpieczają lub koloryzują drewno w sposób bezawaryjny i chronią je przed opisaną destrukcją.
Rodzaj diagnozowanego błędu Bezpośrednia przyczyna usterki Skutki dla konstrukcji i trwałości powłoki Aplikacja lakieru paronieprzepuszczalnego Zignorowanie przez projektanta wymogu otwartych porów drewna Uwięzienie wilgoci pod powłoką, gnicie belek nośnych i łuszczenie lakieru Brak powłoki na dolnej krawędzi słupa Niestaranność malarska na styku drewna z posadzką lub cokołem Kapilarne podciąganie stojącej wody deszczowej wzdłuż włókien w głąb słupa Użycie kryjącej farby na zewnątrz Błędne przekonanie o skuteczności grubych warstw malarskich Odpadanie farby już pierwszej zimy oraz wymóg nieustannej konserwacji styków
Elementy z drewna konstrukcyjnego na zewnątrz budynku wymagają szczególnej dbałości o fizykę przepływu wilgoci. Odbiór techniczny domu nie powinien kończyć się na ocenie walorów estetycznych ramy czy słupa. Inwestor musi twardo i asertywnie egzekwować od generalnego wykonawcy dowody na użycie nowoczesnych, otwartych dyfuzyjnie (paroprzepuszczalnych) środków zabezpieczających. Brak świadomości w tym zakresie i akceptacja standardowych, twardych lakierów powłokowych to gotowa recepta na błyskawiczne odspojenia powłok już pierwszej zimy oraz drastyczne obniżenie nośności konstrukcji na skutek niewidocznych gołym okiem procesów gnilnych zachodzących pod pozornie idealnym, błyszczącym lakierem.
2026-05-15 (zaktualizowano: 2026-05-15)
Tekst autorstwa
Emil Wrzosiński
Potrzebujesz odbioru technicznego?
Zarezerwuj odbiórPodczas sprawdzenia domu lub mieszkania na rynku wtórnym zweryfikujemy m.in. mostki termiczne, instalacje do wymiany, metraż oraz koszt remontu.
Większość remontów wiąże się z niedoróbkami wykonawców. Wykonujemy audyty ekip remontowych i firm wykończeniowych.
Wykonujemy badania termowizyjne budynków pod kątem m.in. nieszczelności, zawilgoceń oraz bytowania zwierząt domowych.